Jak sporządzić wniosek o zobowiązanie osoby stosującej przemoc domową do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania?

Problematyka postępowania w przedmiocie zobowiązaniaosoby stosującej przemoc domową do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia lub o wydanie zakazu zbliżania się do wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia uregulowana została w przepisach kodeksu postępowania cywilnego ( art. 5602). Przy czym wniosek zakresem może objąć również żądania zakazu zbliżania się do osoby doznającej przemocy domowej, lub zakazu kontaktowania się z osobą doznającą przemocy domowej, lub zakazu wstępu na teren szkoły, placówki oświatowej, opiekuńczej lub artystycznej, lub obiektu sportowego, do których uczęszcza osoba doznająca przemocy domowej, miejsca pracy lub innego miejsca, w którym zwykle lub regularnie przebywa osoba doznająca przemocy domowej, i przebywania na tym terenie. Z reguły jednak osoba dotknięta przemocą domową zainteresowana jest, aby sprawca wyprowadził się z wspólnie zajmowanego mieszkania.

Podmiotami uprawnionymi do złożenia wniosku są: osoba doznająca przemocy domowej oraz prokurator.

Wniosek podlega rozpoznaniu w postępowaniu nieprocesowym. W I instancji właściwy jest sąd rejonowy miejsca zamieszkania wnioskodawcy, a w przypadku braku miejsca zamieszkania – sąd miejsca jego pobytu.

Wniosek może zostać złożony w dwojakiej formie, tj. pisma o wszczęcie postępowania w omawianym przedmiocie bądź przy wykorzystaniu formularza, którego wzór został określony rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 sierpnia 2023 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępniania urzędowego formularza wniosku o zobowiązanie osoby stosującej przemoc domową do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia lub o wydanie zakazu zbliżania się do wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia, lub zakazu zbliżania się do osoby doznającej przemocy domowej, lub zakazu kontaktowania się z osobą doznającą przemocy domowej, lub zakazu wstępu na teren szkoły, placówki oświatowej, opiekuńczej lub artystycznej, lub obiektu sportowego, do których uczęszcza osoba doznająca przemocy domowej, miejsca pracy lub innego miejsca, w którym zwykle lub regularnie przebywa osoba doznająca przemocy domowej, i przebywania na tym terenie (Dz. U. z 2023 r., poz. 1576).

Urzędowy formularz udostępniany jest nieodpłatnie w budynkach sądów rejonowych i sądów okręgowych, nadto na stronach internetowych Ministerstwa Sprawiedliwości i Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej, a także na stronach internetowych sądów powszechnych.

Wniosek w postaci formularza jest stosunkowo łatwy w uzupełnieniu. W znacznej części wymaga jedynie zakreślenia przez wnioskodawcę propozycji oczekiwanych rozstrzygnięć sądu I-instancyjnego. W niewielkiej zaś części wymaga samodzielnego uzupełnienia, a mianowicie między innymi wskazania danych osobowych, adresowych, wyjaśnieniadlaczego postępowanie uczestnika (sprawcy) czyni szczególnie uciążliwym wspólne z nim zamieszkiwanie, przywołania dowodów potwierdzających ten fakt, złożenia wniosków dowodowych oraz wskazania i dołączenia załączników.

Fakt wadliwego sporządzenia wniosku w sposób uniemożliwiający nadanie mu biegu, nie wywołuje negatywnych konsekwencji dla wnioskodawcy. W takim przypadku bowiem zostanie on wezwany do uzupełniania braków formalnych wniosku w terminie tygodniowym od dnia doręczenia wezwania. Dopiero brak uzupełnienia wniosku w sposób zgodny z oczekiwaniami spowoduje jego zwrot. Jedynie gdy do wniosku nie dołączono odpisów, to brak taki zostanie usunięty przez sąd we własnym zakresie, poprzez zarządzenie ich sporządzenia i następnie doręczenia.

Rozpoznanie wniosku i wydanie orzeczenia następuje po przeprowadzeniu rozprawy. Rozstrzygnięcie winno nastąpić w terminie jednego miesiąca od dnia wniesienia wniosku. Na marginesie wskazać należy, że termin ten jest terminem, którego w praktyce trudno dochować.

Od postanowienia sądu I instancji przysługuje apelacja.

Adam Cierpiatka